 Được sự tài trợ của UNAIDS, Trung tâm Sáng kiến Sức khỏe và Dân số (CCIHP) thực hiện Nghiên cứu hành động về phòng chống bạo hành đối với các nam giới có quan hệ tình dục với nam giới (MSM) tại Việt Nam. Dự án ghi lại những trường hợp bạo hành đối với nhóm MSM, đồng thời nâng cao quyền năng của nhóm thông qua các hội thảo đào tạo và các tọa đàm với các cá nhân, nhóm và tổ chức liên quan.
Trong tháng 2 và 3, năm 2011, CCIHP đã thực hiện hội thảo đầu tiên, “MSM: hiểu nhầm và định kiến” tại Thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội. Thông qua thảo luận nhóm nhỏ và hướng dẫn của giảng viên, các hội thảo viên đã nắm được các kiến thức cơ bản về giới tính, giới, tình dục và bạo hành đối với MSM - vốn là nguồn gốc của những định kiến và kỳ thị đối với họ, bởi các quan niệm của xã hội nói chung và trong nhóm nói riêng vẫn nằm trong khuôn mẫu giới hai giá trị (chỉ chấp nhận hai loại nhân dạng giới truyền thống là phụ nữ và nam giới). Khi đã quen nhau và dần nắm được các khái niệm, hội thảo viên đã chia sẻ những trải nghiệm liên quan đến việc bạo hành, kỳ thị đối với họ và bạn bè của họ.
Có thể nói quyền con người, quyền trẻ em (lúc còn nhỏ) của các MSM đã bị vi phạm nghiêm trọng và diễn ra ở nhiều nơi, từ trong gia đình, nơi cư trú, trường học đến nơi công cộng. Phản ứng của các gia đình khi biết con mình là MSM thường là: đánh đập, xích con lại – có MSM bị xích trong 2 tuần, có người bị xích đến 1 tháng, và có gia đình đưa con đi bệnh viện tâm thần 1 tháng, và cá biệt có trường hợp phải ở trong bệnh viện tâm thần đến 1 năm. Hầu hết các gia đình cấm đoán con giao du với các bạn, bắt con trở lại thành “con trai bình thường”. Nhiều hội thảo viên cho biết họ đã phải bỏ học vì không thể chịu nổi áp lực tại trường học khi thầy cô giáo và các bạn phát hiện họ có tình cảm với người cùng giới. Có trường hợp chia sẻ việc bị thầy cô giáo mắng chửi là “bệnh hoạn” trước lớp và toàn trường. Phần lớn hội thảo viên chia sẻ việc bị bắt nạt vì sự “khác biệt” ngay từ khi còn nhỏ. Các bạn học cùng khóa, trẻ em cùng lối xóm trêu chọc, tụt quần và làm họ xấu hổ trước nhiều người. Việc các MSM cùng chơi với nhau cũng bị can thiệp đến độ có MSM đã tự tử vì cô đơn và không chia sẻ được với bạn của mình. Việc bị lạm dụng tình dục ngay từ khi còn nhỏ cũng diễn ra khá phổ biến.
Các hội thảo viên cho biết họ không chỉ là nạn nhân của nạn bạo hành nơi học đường, bạo hành gia đình, mà còn là nạn nhân của sự kỳ thị và phân biệt đối xử của những người thi hành pháp luật.
Tháng 3, dự án tiếp tục hoạt động ghi lại các câu chuyện của nhóm MSM tại Hà Nội và tháng 4, hoạt động tương tự diễn ra tại thành phố Hồ Chí Minh. Những câu chuyện này sẽ được những người tham gia cùng biên tập và chọn lọc để làm thành cuốn sách “MSM: những câu chuyện chưa được kể”. Mục tiêu của dự án là góp phần giảm bớt bạo hành, kỳ thị và phân biệt đối xử đối với MSM thông qua nâng cao nhận thức của cộng đồng, người cung cấp dịch vụ và những người làm chính sách về sự đa dạng trong nhân dạng giới và tình dục, đẩy mạnh các dịch vụ tư vấn và chăm sóc sức khỏe thân thiện với MSM và vận động chính sách bảo vệ quyền của MSM cũng như các nhóm tình dục thiểu số khác. |