Trong hai ngày 5 - 6 tháng 5 vừa qua Quỹ Dân số Thế giới (WPF) đã tổ chức hội thảo ‘Tư vấn cho nam giới gây bạo hành’ tại Hà Nội.. Hội thảo được thực hiện bằng Tiếng Anh với sự điều hành của Bà Rachel Ploem – Cố vấn kỹ thuật về Giới và sức khỏe phụ nữ. Tham dự hội thảo có các cán bộ chủ chốt của WPF và CCIHP (Trung tâm Sáng kiến Sức khỏe và Dân số) – những người có kinh nghiệm trong lĩnh vực can thiệp và tư vấn bạo hành giới.

Từ ngày 1/4/2010, WPF và CCIHP cùng nhau triển khai dự án ‘Mô hình tư vấn và nâng cao năng lực cho nam giới trong phòng tránh bạo hành giới’ tại thị xã Cửa Lò với sự tài trợ của WPF, trong đó có hoạt động tư vấn nhóm (sinh hoạt nhóm) cho các nam thanh niên mới và sắp lập gia đình. Lớp đào tạo này là hoạt động đầu tiên nhằm 1) Giới thiệu mô hình tư vấn nam giới gây bạo hành; 2) Chia sẻ kinh nghiệm và những bài học trong việc triển khai hoạt động này tại Nam Phi và Indonesia; 3) Lập kế hoạch cho hoạt động tư vấn cho nam giới tại Việt Nam.
Rachel Ploem là chuyên gia giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực giới và sức khỏe. Chỉ với hai ngày làm việc, bà đã chia sẻ khá nhiều thông tin liên quan tới giới và bình đẳng giới, các đặc tính của nam giới, từ đó giúp các học viên hiểu hơn về hoạt động tư vấn cho nam giới. Sẽ có không ít người đặt câu hỏi: ‘Tại sao lại phải tư vấn cho nam giới?’, Trên thực tế, các số liệu điều tra về tỉ lệ nam giới tử vong do chấn thương từ tai nạn giao thông, tỉ lệ bạo lực hoặc cơ hội tiếp cận với các dịch vụ y tế, v..v,. thì nam giới cũng là đối tượng dễ bị tổn thương về sức khỏe. Thêm vào đó, cùng với sự phát triển của xã hội, vai trò của người phụ nữ và nam giới trong gia đình cũng thay đổi, nếu vẫn giữ quan niệm truyền thống – nam giới là trụ cột thì họ sẽ phải chịu áp lực rất lớn, họ cảm thấy mất tự tin và lo sợ mất quyền lực. Đây cũng chính là một trong những nguyên nhân chính khiến nam giới sử dụng bạo lực với vợ/ bạn tình. Cho nên khi được tham gia vào các nhóm sinh hoạt hướng tới thay đổi các quan niệm truyền thống không phù hợp thì nam giới sẽ có cơ hội để có mối quan hệ bình đẳng, có lối sống khỏe mạnh hơn, cảm thấy có trách nhiệm và được chia sẻ nhiều hơn.

Chương trình tư vấn cho nam giới gây bạo hành được Quỹ Dân số thế giới thực hiện thí điểm tại Nam Phi và Indonesia từ năm 2007. Tính hiệu quả của mô hình thể hiện qua sự thay đổi rõ rệt trong mối quan hệ với vợ của một số nam giới tham gia tư vấn. Trước đó, Quỹ dân số thế giới đã xây dựng một bộ hướng dẫn tư vấn cho nam giới. Bộ công cụ này đã được thử nghiệm tại Nam Phi và Indonesia từ năm 2007 và nó đã giúp ích rất nhiều cho các tư vấn viên trong việc tư vấn cho nam giới nhằm chấm dứt bạo hành giới. Sau khi tham gia các buổi tư vấn, đã có một số nam giới không sử dụng bạo hành với vợ và biết cách ứng xử để cải thiện mối quan hệ trong gia đình.

Sau khi giới thiệu ba bộ hướng dẫn, giảng viên đã thực hiện một số bài tập thực hành để học viên có thể trải nghiệm và góp ý về tính phù hợp của nó trong việc hoàn chỉnh tài liệu và thực hiện các bài tập này tại Việt Nam. Hoạt động đóng vai giữa tư vấn viên và khách hàng nam gây bạo hành đã sử dụng cách thức linh hoạt (dùng bức tranh vẽ các khuôn mặt với các cảm xúc khác nhau) để khách hàng nam nhớ lại các cảm xúc khi mình gây bạo hành và cũng hiểu rằng ai cũng có lúc buồn, vui, giận dữ v..v… nhưng cách giải tỏa nóng giận bằng bạo hành là không thể chấp nhận được. Một bài tập cũng rất thú vị nữa để học viên nhìn nhận vai trò của người cha. Bằng cách nhớ lại kỉ niệm không tốt về cha mình và vẽ lên khuôn mặt mà mình muốn con cái mong đợi ở bố/ mẹ, học viên hiểu rằng đôi khi những gì mình thực hiện lại không như hình ảnh mà mình mong muốn. Và khi thực hiện hoạt động này với nhóm nam giới gây bạo hành sẽ giúp họ nhìn lại mình với vai trò người cha trong gia đình và có cách ứng xử phù hợp hơn với con cái.

Qua hai ngày làm việc, với sự cởi mở, nhiệt tình chia sẻ kinh nghiệm trong tư vấn và can thiệp của cả giảng viên và học viên, học viên đã hiểu hơn về các bước thực hiện cũng như nội dung chương trình tư vấn cho nam giới. Sau khóa học này, các cán bộ của WPF và CCIHP sẽ cùng nhau lên kế hoạch xây dựng bộ công cụ tư vấn (sinh hoạt nhóm) cho nam giới tại cộng đồng. Hy vọng rằng, bộ công cụ này sẽ được thử nghiệm thành công tại thị xã Cửa Lò, tỉnh Nghệ An, và từ đó nhân rộng trên các vùng miền tại Việt Nam.